Pomoc państwa dla branży jubilerskiej w czasie pandemii COVID-19

W środkach masowego przekazu wiele mówi się o pomocy państwa wynikającej ze skutków pandemii COVID-19 kierowanej do wszystkich firm. Z drugiej strony, co jakiś czas odzywają się głosy o braku pomocy dla konkretnych grup zawodowych. W ostatnim okresie doszło też do silnego hejtu, gdy o pomoc dla branży jubilerskiej poprosił jeden z jej liderów - firma Apart. Wobec braku silnego przedstawiciela naszej krajowej branży jubilerskiej trudno o znalezienie szerszego opracowania przedstawiającego jasno sytuację firm w niej skupionych, w czasie pandemii COVID-19. Tego typu informacji o swojej własnej kondycji nie publikują też działające na rynku mniejsze, czy większe firmy.

Nie aspirując do miana eksperta w dziedzinie ekonomii, czy przedstawiciela branży jubilerskiej, poniżej postaramy się przedstawić kilka dość istotnych faktów związanych z aktualną sytuacją i pomocą państwa dla branży wynikającą z wpływu pandemii COVID-19.

Mamy nadzieję, że przedstawione informacje wywołają szerszą dyskusję nad niewesołą dzisiaj sytuacją firm jubilerskich.

Pierwszy „lockdown” 2020
Tarcza finansowa, Tarcza antykryzysowa i zwolnienie z opłat na ZUS

Dla uniknięcia negatywnych skutków ekonomicznych w trakcie pierwszego lockdown’u, trwającego od 14. marca do 3. maja 2020 roku, rząd przyjął program pomocowy, którego najważniejszymi dla jubilerskiej branży elementami były: Tarcza antykryzysowa - w ramach której firmy mogły otrzymać pomoc na utrzymanie miejsc pracy i Tarcza Finansowa 1.0 Państwowego Funduszu Rozwoju - która finansowo wspierała firmy poszkodowane podczas pandemii COVID – 19 w Polsce. Nie bez znaczenia była także możliwość zwolnienia z opłat do ZUS.

Z pomocy mogły skorzystać wszystkie firmy, które doświadczyły spadku obrotów, a wykluczenia były dość oczywiste i jednoznaczne – wynikające z niewypełniania obowiązków firm w aspekcie fiskalnym, czy też jako pracodawcy.

Dla firm, które doświadczyły znacznego spadku obrotów wsparcie mogło być naprawdę duże. Z drugiej strony, gdyby patrzeć na te wartości nie tyle z poziomu samej wysokości kwoty pomocy co w odniesieniu do funduszu płac w danych firmach, czy kosztów najmu powierzchni handlowych dla funkcjonowania ich sklepów, to kwoty te w niektórych przypadkach wcale nie były tak bardzo duże. Dla większości firm jubilerskich to właśnie fundusz płac i najem powierzchni są dominującymi kosztami w ich budżetach.

Pomoc na utrzymaniu miejsc pracy i zwolnienia ze składek ZUS obejmowały maksimum trzy miesiące.

Wbrew pierwszym zapewnieniom, firmy wynajmujące lokale w centrach handlowych nie były z gruntu zwolnione, czy też nie miały zmniejszonych opłat czynszowych. Mogły one wprawdzie same zdecydować o zwolnieniu z opłat czynszowych w czasie zamknięcia centrów, ale warunkiem było przedłużenie istniejących umów najmu o pół roku na aktualnie wówczas obowiązujących warunkach. Jako że warunki zewnętrzne – liczba odwiedzających centra handlowe osób w wielu przypadkach zdecydowanie spadła, decyzje o niepłaceniu czynszu w czasie zamknięcia centrów i przedłużeniu umowy nie było wcale powszechnym zjawiskiem.



Negatywne skutki pandemii dla handlu w branży jubilerskiej to nie tylko zamknięta na cztery spusty sklepy w centrach handlowych, czy zmniejszone obroty w innych sklepach stacjonarnych w czasie trwania lockdownu. W wielu miejscach to także długoterminowy, rozpoczęty lockdownem, i cały czas trwający, spadek liczby potencjalnych kupujących oraz rzeczywisty spadek obrotów.

Szczególnie wysokiego spadku liczby osób kupujących doświadczają lokalizacje bazujące na turystach zagranicznych czy krajowych. Liczba osób podróżujących spadła drastycznie.

Duże spadki odnotowują także sklepy odwiedzane chętnie przez pracowników biur, bo w tego rodzaju zatrudnieniu zdalne świadczenie pracy stało się powszechne, a podróże biznesowe zostały ograniczone do minimum.

Wydaje się, że najmniejsze spadki obrotów mogą dotyczyć małych centrów handlowych i sklepów stacjonarnych bazujących na lokalnych klientach. W takich sytuacjach poza ewentualnie rożnymi, wynikającymi z pandemii, możliwościami zakupowymi klientów, wpływ samej pandemii może nie być tak bardzo widoczny.

Na pewno ciekawie mogły wyglądać zmiany wielkości sprzedaży w sklepach internetowych, jednak poza ogólnymi danymi dotyczącymi e-commerce, nie ma szczegółowych danych dotyczących branży jubilerskiej w okresie pandemii.

Drugi lockdown, a branża jubilerska

Zamknięcie centrów handlowych w dniach 7 – 28. Listopada 2020, mimo podobnych, wcześniejszych decyzji w sąsiednich krajach europejskich, było jednak pewnym zaskoczeniem dla naszych handlowców.

Samo ogłoszenie początku lockdown’u wzbudziło niepokój o możliwość działania w najważniejszym dla handlu okresie przedświątecznym, ale licząc na obiecaną wówczas pomoc państwową zostało ono przyjęte ze spokojem. Nie bez znaczenia było na pewno tutaj pozytywne doświadczenie z pomocą państwową w czasie pierwszego lockdownu.

Na szczęście otwarcie centrów handlowych nastąpiło w tak zwany „Black weekend”, choć już po Czarnym Piątku. Sklepy wróciły do swojego „normalnego”, choć pandemicznego rytmu i liczyły na grudniowy szczyt sprzedaży, a firmy z branży oczywiście liczyły na wsparcie państwa.

Niestety, do wsparcia państwa dla branży jubilerskiej nie doszło.

Tarcza finansowa Polskiego Funduszu Rozwoju 2.0 i Tarcza antykryzysowa 6.0, a także zwolnienia ze składek do ZUS są kierowane do wybranych branż wskazywanych odpowiednim numerem PKD (Polskiej Klasyfikacji Działalności), a branża jubilerska nie została w niej ujęta.



Poza działalnością w sferze hotelarstwa, turystyki, rozrywki, gastronomii czy prowadzenia restauracji, w zakresie pomocy znalazły się branże sprzedażowe oznaczone numerami PKD:

47.71.Z sprzedaż detaliczna odzieży
47.81.Z sprzedaż detaliczna żywności na straganach i targowiskach
47.82.Z sprzedaż detaliczna wyrobów tekstylnych na straganach i targowiskach
47.89.Z sprzedaż detaliczna pozostałych wyrobów na straganach i targowiskach

Niestety, branży sklasyfikowanej pod numerem PKD:

47.77.Z sprzedaż detaliczna zegarków, zegarów i biżuterii prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach

próżno byłoby szukać jako wspieranej w ramach Tarczy finansowej Polskiego Funduszu Rozwoju 2.0, czy obejmującej zwolnienie ze składek ZUS Tarczy antykryzysowej 6.0.

Wobec tak ewidentnego wykluczenie jubilerskiej branży z pomocy państwowej nie mógł zaprotestować jej reprezentant, bo takowego niestety… branża nie posiada.

W zauważalny sposób, sygnalizując, że robi to w imieniu branży, zrobiła to firma Apart. Inne jednostki z branży chyba w żaden inny sposób się nie wypowiedziały. Wydawałoby się naturalny w takiej sytuacji krok firmy Apart, kompletnie bez sensu łączony z jej silną kampanią reklamową, został szybko i szeroko wyśmiany przez oczekujących poklasku dziennikarzy i powszechnie aktywnych „hejterów”, a równocześnie, niestety, nie spowodował wypowiedzi żadnej z innych wiodących firm z branży.

Z pierwszych sondaży wiadomo, że grudniowe wyniki sprzedaży są ekstremalnie mało zadowalające, co łącznie z brakiem pomocy państwa i kolejnym zamknięciem centrów handlowych od 28 grudnia, może doprowadzić do poważnych zmian w jubilerskiej branży.

Tak jak wspomnieliśmy na początku opracowania, nie aspirując do miana eksperta w dziedzinie ekonomii, przedstawiając powyższe informacje o aktualnej sytuacji i braku pomocy państwa dla branży jubilerskiej wynikającej z wpływu pandemii COVID-19 chcemy wywołać szerszą dyskusję nad niewesołą dzisiaj sytuacją firm z branży jubilerskiej.

Zachęcamy do przesyłania na adres mailowy naszej redakcji informacji dotyczących kondycji konkretnych firm i wpływu na nią pandemii COVID-19.

Postaramy się, by na łamach naszego portalu publikować pozyskane, dobrze przygotowane materiały. Postaramy się także niezależnie zebrać informacje o sytuacji w branży oraz przeprowadzić ankietę, by wskazać kondycję branży jubilerskiej w mijającym roku.

Redakcja portalu Zegarki i Pasja

materiały  źródłowe (dostęp na dzień 28.12.2020):
https://biznes.wprost.pl/koronawirus/tarcza-antykryzysowa/10393014/tarcza-finansowa-20-ktore-branze-dostana-pieniadze-lista.html
https://www.gov.pl/web/koronawirus/kolejna-pomoc-dla-przedsiebiorcow--instrumenty-wsparcia-w-ramach-tarczy-pfr-zaakceptowane-przez-ke
https://innpoland.pl/163671,zwolnienie-z-zus-i-postojowe-z-tarczy-6-0-nietypowe-kryteria-zasady
https://www.gov.pl/web/koronawirus/antykryzysowa-tarcza-branzowa--wsparcie-dla-firm-w-zwiazku-z-covid-19
https://www.gov.pl/web/koronawirus/kolejna-pomoc-dla-przedsiebiorcow--instrumenty-wsparcia-w-ramach-tarczy-pfr-zaakceptowane-przez-ke
https://www.pit.pl/aktualnosci/dotacja-5-tys-zl-w-ramach-tarczy-6-0-ostateczna-lista-branz-ktore-skorzystaja-z-dotacji-1002675
https://www.money.pl/gospodarka/apart-tlumaczy-sie-z-prosby-o-rzadowe-wsparcie-internauci-pytaja-o-reklame-6585482916649728a.html