• Zegarki marki Alpina
  • Zegarki marki Vostok Europe
  • Zegarki marki Tag Hauer
  • Zegarki marki Xicorr
  • Zegarki marki Rado
  • Zegarki marki Junghans
  • Zegarki marki Steinhart
  • Zegarki marki Atlantic
  • Zegarki marki Roamer
  • Zegarki marki Oris
  • Zegarki marki MeisterSinger
  • Zegarki marki Grand Seiko
  • Zegarki marki Longines
  • Zegarki marki Carl F. Bucherer
  • Zegarki marki Bulova
  • Zegarki marki Montblanc
  • Zegarki marki Omega
  • Zegarki marki Davosa
  • Zegarki marki Aerowatch
  • Zegarki marki Ulysse Nardin
  • Zegarki marki Czapek Geneve
  • Zegarki marki Epos
  • Zegarki marki Ball
  • Zegarki marki Emile Chouriet
  • Zegarki marki Aviator Swiss Made
  • Zegarki marki Doxa
  • Zegarki marki Orient
  • Zegarki marki Eterna
  • Zegarki marki Citizen
  • Zegarki marki Victorinox
  • Zegarki marki Maurice Lacroix
  • Zegarki marki Seiko
  • Zegarki marki Glycine
  • Zegarki marki Tissot
  • Zegarki marki Frederique Constant
  • Zegarki marki Certina

Izochronizm. Impulsy napędowe – uzupełnienie


Powrót do kategorii

W ostatniej części opracowania dotyczącej izochronizmu i wpływu impulsów napędowych na działanie zegarka w zależności od ich wielkości, … zapomniałem, pominąłem bardzo ważny element rozważań.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Original by Porsche Design

Znaczący, nawet decydujący wpływ na wielkość impulsów napędowych przekazywanych do balansu, ma konstrukcja układu wskazań, oraz niektórych dodatkowych elementów czasomierza. Oczywiście istotne są te z nich, które pochłaniają większą część energii generowanej przez moduł napędu. Najprostszym przykładem modułu, którego wpływ jest zilustrowany na poniższych obrazkach jest dodatkowy moduł służący do pomiaru krótkich odcinków czasu– stoper.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie

Dla zegarka z złączonym stoperem mierzone przyrządem wychylenia balansu wynoszą 252⁰, a dobowa chwilowa odchyłka wskazań wynosi 1 s/d, a dla tego samego zegarka z odłączonym/wyłączonym stoperem wychylenia wynoszą 289⁰, a dobowa chwilowa odchyłka wskazań 5 s/d.

Jak widzimy na powyższym przykładzie, załączenie stopera powoduje znaczący spadek amplitudy, a stoper jest tylko jednym z wielu modułów dodatkowych pochłaniających energię. Do tego, pomiary powyższe wykonano dla zupełnie nowego zegarka (zwracającej uwagę na jakość montażu firmy Alpina!), dla zegarka używanego, przy innym stanie substancji smarującej, takie różnice będą znacząco wyższe.

Każde ze wskazań zegarka, poza wskazówkami osadzonymi na osiach przekładni chodu (mały sekundnik, wskazówka minutowa) wymagają dodatkowych przekładni, a co za tym idzie wprowadzają dodatkowe opory ruchu wynikające z tarcia. W zależności od konstrukcji, przekładnie takie mogą opory ruchu jeszcze bardziej zwiększać (gdy wprowadzane są sprężynki pozycjonujące), lub potęgować, gdy oczekujemy szybkiej zmiany wskazań. Rozwiązań z błyskawiczną zmianą danych, oczekujemy szczególnie przy wskazaniach kalendarzowych.

Trzeba także zauważyć, że przy obowiązujących dzisiaj tendencjach zegarkowych, dodatkowych wskazań w każdym prestiżowym czasomierzu powinno być dużo, lub… jeszcze więcej. Są nimi dane czasowe: druga i kolejne strefy czasowe, dodatkowe wskazanie w systemie 24-ro godzinnym, pora dnia, dane kalendarzowe: dzień miesiąca, dzień tygodnia, miesiąc, rok, tydzień roku, czy astronomiczne: faza księżyca, układ sfery niebieskiej, znaki zodiaku.

Poza zapotrzebowaniem generowanym przez przekładnię wskazań, w zegarku mogą znaleźć się inne moduły obciążająca przekładnię chodu. Jest nim choćby wskazany powyżej stoper, czy na przykład odliczanie regatowe, ale może być także wyzwalanie sygnalizacji dźwiękowej, czy choćby popularny wskaźnik rezerwy chodu.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Chronoswiss Chronoscope

Pamiętam, gdy w trakcie szkolenia zegarmistrzowskiego w firmie Chronoswiss, przy praktykach czynionych z modelem Chronoscope prowadzący kurs zegarmistrz informował, że załączenie stopera nie może powodować obniżenia amplitudy wahań balansu poniżej założonego minimum. Zbyt duży spadek amplitudy świadczył o błędnym ustawieniu mechanizmu sprzęgającego moduł stopera z przekładnią chodu  zegarka.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie MP6066-SD501-17E

W zależności od konstrukcji, a szczególnie przy impulsowej zmianie wskazań, zapotrzebowanie energetyczne samej przekładni wskazań może być bardzo duże. Oczywiście najwięcej energii potrzeba w momencie, gdy zmianie podlega większa ilość (a czasami wszystkie) energochłonne moduły.

Takie niebezpieczeństwo muszą brać pod uwagę konstruktorzy zegarków.
Właśnie pod kątem optymalizacji obciążeń mechanizmu chodu i minimalizacji wahań impulsow napędowych, już kilkanaście lat temu, przy wprowadzaniu popularnych modeli z linii Masterpiece, firma Maurice Lacroix informowała o istotnym (choć wcale nie odbieranym jako ważny przez sprzedawców i klientów) udoskonaleniu modelu Phase de Lune, jakim było wprowadzenie zmiany wskazań fazy księżyca o godzinie czwartej, a nie jak w większości zegarków o północy. Model ten posiadał tak zwany „pełny kalendarz”, czyli wskazania dnia miesiąca, dnia tygodnia i miesiąca, oraz dodatkowo fazy księżyca, więc przy stosunkowo „słabym energetycznie” mechanizmie, dla utrzymania dokładności chodu, było to rozwiązanie istotne.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Grande_Complication_by_IWC

To nie przypadek, że dla najbardziej wyrafinowanych konstrukcji używany jest mechanizm Valjoux 7750 i jego pochodne. To serce mechanicznych czasomierzy znane jest jako doskonały „koń pociągowy” potrafiący uciągnąć wiele energochłonnych dodatków. O różnorakich zastosowaniach Valoux 7750 pisaliśmy dość szeroko w opracowaniu o historii tej firmy i tegoż rozwiązania – tutaj.


Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie. Napęd pośredni, mechanizm różnicowy

Przed takim samym problemem stają nawet konstruktorzy największych – wieżowych, mechanicznych zegarów. Tam wprawdzie mechanizm chodu zwykle tylko wyzwala oddzielnie napędzane moduły dodatkowe, ale samo przemieszczanie się wskazówek, przy możliwości oblodzenia, wiatrach, czy obecności ptaków, ze względu na gabaryty elementów układu wskazań może wprowadzać istotne obciążenia (także „przyśpieszające” chód zegara) na wskazówki, a przez to na przekładnię chodu.

W przypadku zegarów wieżowych najlepszym rozwiązaniem stosowanym, jest tak zwany napęd pośredni. Jest on zrealizowany poprzez wprowadzenie mechanizmu różnicowego. Wyzwalany co założony czas, wynikający z obrotu kół przekładni chodu mechanizm różnicowy, powoduje ruch wskazówek oraz równocześnie dostarczenie energii do napędu pośredniego (obrót kola z obciążnikiem).

Rozwiązanie takie jest zastosowane w mechanizmie zegara Zamku Królewskiego w Warszawie, który w tym roku obchodził swoją 40 rocznicę istnienia. Identyczną do tegoż zegara konstrukcję posiada mechanizm prezentowany w pracowni Stary Zegar na ulicy Świętojerskiej w Warszawie.

Władysław Meller
 

Komplikacje konstrukcji mechanizmu zegarka.
- początek spisu treści dla przygotowywanego opracowania

1 Wstęp - jest już tutaj
2 Systematyka komplikacji konstrukcji - jest już tutaj
3 Mechanizm bazowy - jest już tutaj
3.1 Naciąg - jest już tutaj
3.2 Napęd - jest już tutaj
3.3 Przekładnia chodu - jest już tutaj
3.4 Wychwyt
3.5 Oscylator
3.6 Moduł regulacji
3.7 Przekładnia wskazań
3.8 Urządzenie wskazujące
4 Zmiany konstrukcyjne w stosunku do mechanizmu bazowego - komplikacje konstrukcji mechanizmu.
4.1 Naciąg
4.1.1 Element manipulacyjny
4.1.2 Automatyczny naciąg zegarka
4.2 Napęd
4.2.1 Wydłużona sprężyna
4.2.2 Zwielokrotnienie ilości bębnów
4.2.2.1 Szeregowe ułożenie bębnów
4.2.2.2 Równoległe ułożenie bębnów
4.....
 

Ten wątek należy do dziedziny teorii zegarmistrzostwa:

1. Wydłużona rezerwa chodu - jest już tutaj 
2. Warto wiedzieć. Izochronizm - jest już tutaj
3. warto wiedzieć. Izochronizm. Impulsy napędowe - jest już tutaj
4. Warto wiedzieć. Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie - jest już tutaj

Magazyn ZIP NR 7

MAGAZYN ZIP NR 7 - odbierz egzemplarz!

ZEGARKI I PASJA NA YOUTUBE

Junghans

REKLAMA

Oris 420

REKLAMA

Partner Wydarzenie Matura Czasocholicy

PARTNER

Doxa 420

REKLAMA

Glycine 420

REKLAMA

Epos 420

REKLAMA

Seiko2

REKLAMA

Aerowatch 420

REKLAMA

Izochronizm. Impulsy napędowe
Izochronizm. Impulsy napędowe
21.11.2014
Patek i Czapek w Rapperswilu
Patek i Czapek w Rapperswilu
02.01.2015

Podstrony producentów

Zegarki marki Aerowatch
Zegarki marki Alpina
Zegarki marki Atlantic
Zegarki marki Audemars Piguet
Zegarki marki Aviator Swiss Made
Zegarki marki Ball
Zegarki marki Bulova
Zegarki marki Carl F. Bucherer
Zegarki marki Certina
Zegarki marki Chopard
Zegarki marki Citizen
Zegarki marki Czapek Geneve
Zegarki marki Davosa
Zegarki marki Doxa
Zegarki marki Emile Chouriet
Zegarki marki Epos
Zegarki marki Eterna
Zegarki marki Frederique Constant
Zegarki marki Glycine
Zegarki marki Grand Seiko
Zegarki marki Junghans
Zegarki marki Longines
Zegarki marki Maurice Lacroix
Zegarki marki MeisterSinger
Zegarki marki Montblanc
Zegarki marki Omega
Zegarki marki Orient
Zegarki marki Oris
Zegarki marki Polpora
Zegarki marki Rado
Zegarki marki Roamer
Zegarki marki Schaumburg
Zegarki marki Seiko
Zegarki marki Steinhart
Zegarki marki Tag Hauer
Zegarki marki Tissot
Zegarki marki Ulysse Nardin
Zegarki marki Victorinox
Zegarki marki Vostok Europe
Zegarki marki Xicorr
Dołącz do naszego newslettera
i bądź zawsze na bieżąco