Izochronizm. Impulsy napędowe – uzupełnienie

Izochronizm. Impulsy napędowe – uzupełnienie

W ostatniej części opracowania dotyczącej izochronizmu i wpływu impulsów napędowych na działanie zegarka w zależności od ich wielkości, … zapomniałem, pominąłem bardzo ważny element rozważań.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Original by Porsche Design

Znaczący, nawet decydujący wpływ na wielkość impulsów napędowych przekazywanych do balansu, ma konstrukcja układu wskazań, oraz niektórych dodatkowych elementów czasomierza. Oczywiście istotne są te z nich, które pochłaniają większą część energii generowanej przez moduł napędu. Najprostszym przykładem modułu, którego wpływ jest zilustrowany na poniższych obrazkach jest dodatkowy moduł służący do pomiaru krótkich odcinków czasu– stoper.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie

Dla zegarka z złączonym stoperem mierzone przyrządem wychylenia balansu wynoszą 252⁰, a dobowa chwilowa odchyłka wskazań wynosi 1 s/d, a dla tego samego zegarka z odłączonym/wyłączonym stoperem wychylenia wynoszą 289⁰, a dobowa chwilowa odchyłka wskazań 5 s/d.
Jak widzimy na powyższym przykładzie, załączenie stopera powoduje znaczący spadek amplitudy, a stoper jest tylko jednym z wielu modułów dodatkowych pochłaniających energię. Do tego, pomiary powyższe wykonano dla zupełnie nowego zegarka (zwracającej uwagę na jakość montażu firmy Alpina!), dla zegarka używanego, przy innym stanie substancji smarującej, takie różnice będą znacząco wyższe.
Każde ze wskazań zegarka, poza wskazówkami osadzonymi na osiach przekładni chodu (mały sekundnik, wskazówka minutowa) wymagają dodatkowych przekładni, a co za tym idzie wprowadzają dodatkowe opory ruchu wynikające z tarcia. W zależności od konstrukcji, przekładnie takie mogą opory ruchu jeszcze bardziej zwiększać (gdy wprowadzane są sprężynki pozycjonujące), lub potęgować, gdy oczekujemy szybkiej zmiany wskazań. Rozwiązań z błyskawiczną zmianą danych, oczekujemy szczególnie przy wskazaniach kalendarzowych.
Trzeba także zauważyć, że przy obowiązujących dzisiaj tendencjach zegarkowych, dodatkowych wskazań w każdym prestiżowym czasomierzu powinno być dużo, lub… jeszcze więcej. Są nimi dane czasowe: druga i kolejne strefy czasowe, dodatkowe wskazanie w systemie 24-ro godzinnym, pora dnia, dane kalendarzowe: dzień miesiąca, dzień tygodnia, miesiąc, rok, tydzień roku, czy astronomiczne: faza księżyca, układ sfery niebieskiej, znaki zodiaku.
Poza zapotrzebowaniem generowanym przez przekładnię wskazań, w zegarku mogą znaleźć się inne moduły obciążająca przekładnię chodu. Jest nim choćby wskazany powyżej stoper, czy na przykład odliczanie regatowe, ale może być także wyzwalanie sygnalizacji dźwiękowej, czy choćby popularny wskaźnik rezerwy chodu.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Chronoswiss Chronoscope

Pamiętam, gdy w trakcie szkolenia zegarmistrzowskiego w firmie Chronoswiss, przy praktykach czynionych z modelem Chronoscope prowadzący kurs zegarmistrz informował, że załączenie stopera nie może powodować obniżenia amplitudy wahań balansu poniżej założonego minimum. Zbyt duży spadek amplitudy świadczył o błędnym ustawieniu mechanizmu sprzęgającego moduł stopera z przekładnią chodu  zegarka.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie MP6066-SD501-17E

W zależności od konstrukcji, a szczególnie przy impulsowej zmianie wskazań, zapotrzebowanie energetyczne samej przekładni wskazań może być bardzo duże. Oczywiście najwięcej energii potrzeba w momencie, gdy zmianie podlega większa ilość (a czasami wszystkie) energochłonne moduły. Takie niebezpieczeństwo muszą brać pod uwagę konstruktorzy zegarków.
Właśnie pod kątem optymalizacji obciążeń mechanizmu chodu i minimalizacji wahań impulsow napędowych, już kilkanaście lat temu, przy wprowadzaniu popularnych modeli z linii Masterpiece, firma Maurice Lacroix informowała o istotnym (choć wcale nie odbieranym jako ważny przez sprzedawców i klientów) udoskonaleniu modelu Phase de Lune, jakim było wprowadzenie zmiany wskazań fazy księżyca o godzinie czwartej, a nie jak w większości zegarków o północy. Model ten posiadał tak zwany „pełny kalendarz”, czyli wskazania dnia miesiąca, dnia tygodnia i miesiąca, oraz dodatkowo fazy księżyca, więc przy stosunkowo „słabym energetycznie” mechanizmie, dla utrzymania dokładności chodu, było to rozwiązanie istotne.

Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie Grande_Complication_by_IWC

To nie przypadek, że dla najbardziej wyrafinowanych konstrukcji używany jest mechanizm Valjoux 7750 i jego pochodne. To serce mechanicznych czasomierzy znane jest jako doskonały „koń pociągowy” potrafiący uciągnąć wiele energochłonnych dodatków. O różnorakich zastosowaniach Valoux 7750 pisaliśmy dość szeroko w opracowaniu o historii tej firmy i tegoż rozwiązania – tutaj.


Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie. Napęd pośredni, mechanizm różnicowy

Przed takim samym problemem stają nawet konstruktorzy największych – wieżowych, mechanicznych zegarów. Tam wprawdzie mechanizm chodu zwykle tylko wyzwala oddzielnie napędzane moduły dodatkowe, ale samo przemieszczanie się wskazówek, przy możliwości oblodzenia, wiatrach, czy obecności ptaków, ze względu na gabaryty elementów układu wskazań może wprowadzać istotne obciążenia (także „przyśpieszające” chód zegara) na wskazówki, a przez to na przekładnię chodu. W przypadku zegarów wieżowych najlepszym rozwiązaniem stosowanym, jest tak zwany napęd pośredni. Jest on zrealizowany poprzez wprowadzenie mechanizmu różnicowego. Wyzwalany co założony czas, wynikający z obrotu kół przekładni chodu mechanizm różnicowy, powoduje ruch wskazówek oraz równocześnie dostarczenie energii do napędu pośredniego (obrót kola z obciążnikiem).
Rozwiązanie takie jest zastosowane w mechanizmie zegara Zamku Królewskiego w Warszawie, który w tym roku obchodził swoją 40 rocznicę istnienia. Identyczną do tegoż zegara konstrukcję posiada mechanizm prezentowany w pracowni Stary Zegar na ulicy Świętojerskiej w Warszawie.

Władysław Meller
 

Komplikacje konstrukcji mechanizmu zegarka.
- początek spisu treści dla przygotowywanego opracowania

1 Wstęp - jest już tutaj
2 Systematyka komplikacji konstrukcji - jest już tutaj
3 Mechanizm bazowy - jest już tutaj
3.1 Naciąg - jest już tutaj
3.2 Napęd - jest już tutaj
3.3 Przekładnia chodu - jest już tutaj
3.4 Wychwyt
3.5 Oscylator
3.6 Moduł regulacji
3.7 Przekładnia wskazań
3.8 Urządzenie wskazujące
4 Zmiany konstrukcyjne w stosunku do mechanizmu bazowego - komplikacje konstrukcji mechanizmu.
4.1 Naciąg
4.1.1 Element manipulacyjny
4.1.2 Automatyczny naciąg zegarka
4.2 Napęd
4.2.1 Wydłużona sprężyna
4.2.2 Zwielokrotnienie ilości bębnów
4.2.2.1 Szeregowe ułożenie bębnów
4.2.2.2 Równoległe ułożenie bębnów
4.....
 

Ten wątek należy do dziedziny teorii zegarmistrzostwa:

1. Wydłużona rezerwa chodu - jest już tutaj 
2. Warto wiedzieć. Izochronizm - jest już tutaj
3. warto wiedzieć. Izochronizm. Impulsy napędowe - jest już tutaj
4. Warto wiedzieć. Izochronizm. Impulsy napędowe - uzupełnienie - jest już tutaj

Polecamy także:

"Krycha" i zegarki. Grzegorz Krychowiak ambasadorem firmy Apart!
"Krycha" i zegarki. Grzegorz Krychowiak ambasadorem firmy Apart!
W opracowaniu ze stycznia tego roku „Polscy sportowcy i ich zegarki” przedstawionym na naszym portalu, a przygotowanym przez Pawła Gigauri, autor nie wspomniał o Grzegorzu Krychowiaku – jednym z liderów naszej piłkarskiej kardy narodowej i uznanego p ...
Video recenzja: Atlantic Worldmaster Art Deco Mechanical
Video recenzja: Atlantic Worldmaster Art Deco Mechanical
Niespełna dwa tygodnie temu prezentowaliśmy pierwszą video recenzję wykonaną przez członka naszej Redakcji – Adriana. Był to zarówno debiut Adriana w roli recenzenta przedstawiającego zegarek w formie filmu, jak i debiut tej nieco bardziej multimedia ...
Alpina 1883 Geneve – historia marki
Alpina 1883 Geneve – historia marki
Informacje o marce Alpina oraz jej czasomierzach publikowane były na łamach naszego portalu już wielokrotnie. Wśród wielu czasomierzy jakie prezentowaliśmy na przestrzeni ostatnich lat, na szczególną uwagę zasługuje jeden z nowych modeli tego szwajca ...
Video recenzja: Vratislavia Conceptum Chronograf S.8 „Astronauta”
Video recenzja: Vratislavia Conceptum Chronograf S.8 „Astronauta”
Zapraszamy do obejrzenia video recenzji modelu Chronograf S.8 „Astronauta” polskiej marki Vratislavia Conceptum z Wrocławia. Nasz redakcyjny kolega Adrian prezentował ten model w formie klasycznej recenzji na początku grudnia ubiegłego roku. Wówczas ...
Ulysse Nardin - Marine Tourbillon Grand Feu (SIHH 2017)
Ulysse Nardin - Marine Tourbillon Grand Feu (SIHH 2017)
Rok 1846 to moment, w którym młody zegarmistrz Ulysse Nardin rozpoczął przygodę ze światem morskim. W tym właśnie roku rozpoczął produkcję pierwszych pokładowych chronometrów. Do dziś, manufaktura Ulysse Nardin doskonale pamięta o tym historycznym mo ...

REKLAMA

ZNAJDŹ NAS NA FACEBOOKU

REKLAMA

Atlantic AtlanticAtlantic

PARTNER

Partner KMIZ

REKLAMA

Balticus

REKLAMA

Glycine

Kalendarium ewolucji mechanizmów

Kalendarium ewolucji mechanizmów

REKLAMA

Doxa

REKLAMA

Aerowatch

REKLAMA

Junghans
Instagram

Zegarki i pasja na Instagramie

Izochronizm. Impulsy napędowe
Izochronizm. Impulsy napędowe
21.11.2014
Patek i Czapek w Rapperswilu
Patek i Czapek w Rapperswilu
02.01.2015

Podstrony producentów

Brand - Aerowatch
Brand - Alpina
Brand - Atlantic
Brand - Audemars Piguet
Brand - Aviator Swiss Made
Brand - Balticus
Brand - Bulova
Brand - Carl F. Bucherer
Brand - Certina
Brand - Chopard
Brand - Citizen
Brand - Czapek Geneve
Brand - Davosa
Brand - Doxa
Brand - Epos
Brand - Eterna
Brand - Frederique Constant
Brand - Glycine
Brand - Junghans
Brand - Longines
Brand - Maurice Lacroix
Brand - MeisterSinger
Brand - Movado
Brand - Omega
Brand - Orient
Brand - Oris
Brand - Polpora
Brand - Rado
Brand - Roamer
Brand - Schaumburg
Brand - Seiko
Brand - Steinhart
Brand - Tag Hauer
Brand - Tissot
Brand - Ulysse Nardin
Brand - Victorinox
Brand - Xicorr
Dołącz do naszego newslettera
i bądź zawsze na bieżąco