Zegarek bazowy. Moduł nastawczy

Zegarek bazowy. Moduł nastawczy

Tak jak zasygnalizowano w rozdziale o urządzeniu wskazującym, dzięki powiązaniu przekładni chodu i przekładni wskazań za pomocą sprzęgła ciernego, którym jest ćwiertnik, możliwa jest korekta nastaw. Odbywa się ona z zachowaniem poprawnego względem siebie ustawienia wskazówek: godzinowej i minutowej. 


Korekta wskazań sekundnika może nastąpić tylko poprzez zatrzymanie zegara i jego uruchomienie w prawidłowym dla ustawienia wskazówki sekundowej momencie.

schemat blokowy zegarka mechanicznego




Na schemacie blokowym mechanizmu zegarowego, przedstawionym w epizodzie nr 3 tych rozważań. Zabrakło omawianego tutaj modułu nastawczego.
Dlaczego?



Mechanizm zegarowy dla swojego poprawnego działania wcale nie potrzebuje korekty nastaw. Poprawne wskazania zawsze można uzyskać choćby poprzez zatrzymanie zegara i uruchomienie w chwili, gdy wskazania są zgodne z czasem bieżącym. Nastawy w taki sposób przeprowadza się zwykle choćby w zegarach wieżowych*. Także w dużych zegarach domowych – stojących i kominkowych nie ma modułu nastaw, a ewentualną korektę wskazań przeprowadza się poprzez manualne przestawienie wskazówek zegara.
To jest właśnie powód, dlaczego zabrakło modułu korekty nastaw w schemacie blokowym naszego mechanizmu podstawowego.



Tenże moduł nastaw jest jednak niezbędny dla funkcjonalnego użytkowania zegarków, tak tych zupełnie prostych, a w szczególności tych o rozbudowanym systemie wskazań i musi się on znaleźć w schemacie blokowym mechanizmu naszego zegarka bazowego. Do tego, jako że ten element zegarka także podlegał rozwojowi konstrukcyjnemu, to musimy dla niego zdefiniować rozwiązanie bazowe, a w kolejnych rozdziałach wskazać jego zmiany - wprowadzane komplikacje jego konstrukcji.

moduł nastawczy zegarka mechanicznego




Ustawienie modułu nastawczego zegarka bazowego w tryb gotowości do pracy – możliwość przestawiania wskazówek, w tradycyjnym zegarku uzyskuje się poprzez przesunięcia wałka naciągowego zakończonego koronką – odciągnięcie w stosunku do mechanizmu zegarka. Jako, że wałek naciągowy pełni w module nastawczym funkcję wałka nastawczego, to w dalszej części niniejszego tekstu, opisując ten element taką nazwą będzie on określany. Stabilność położenia wałka nastawczego, a co za tym idzie, także stabilne ustawienia kół przekładni nastawczej, uzyskuje się dzięki modułowi nastawnika – nastawnik i dźwignia nastawnika (popularnie nazywane także: tiret i mostek remontuaru).

moduł nastawczy zegarka mechanicznego

W parze nastawnik – dźwignia nastawnika, jeden z elementów ma odpowiednio ukształtowany zarys, po którym przemieszcza się trzpień drugiego z elementów.
W starszych, kieszonkowych zegarkach, dla przestawienia zegarka w tryb nastawczy, należało odciągnąć dodatkową dźwignię znajdująca się w okolicach koronki.

moduł nastawczy zegarka mechanicznego









W położeniu nastawczym, beczułka jest odciągnięta od półbeczółki i poprzez swoje uzębienie koronowe (na powierzchni czołowej) zazębia się z zębnikiem nastawczym. Zębnik ten jest z drugiej strony, na stale zazębiony kołem transmisyjnym (lub kilkoma takimi kołami) i dalej z kołem zmianowym przekładni wskazań. Obrót koronki z wałkiem naciągowym, powoduje obrót beczułki, koła nastawczego, dalej kół transmisyjnych i wszystkich kół przekładni wskazań. Zazębienie i obrót przekładni wskazań, działa prawidłowo dla obydwu kierunków obrotu koronki.
Ewentualne ograniczenia w tym zakresie mogą być związane z dodatkowym wyposażeniem zegarka.

moduł nastawczy zegarka mechanicznego

Wszystkie elementy ruchome modułu nastawczego są wykonywane ze stali.







Takie rozwiązanie modułu nastawczego przyjmuję jako konstrukcję bazową, a jej zmiany i dodatkowe elementy będą traktowane jako komplikacje konstrukcji mechanizmu.


Władysław Meller

Profesor Zdzisław Mrugalski, zegar Zamku Królewskiego




*będąc kilkukrotnie obecnym przy przestawiania zegara z Zamku Królewskiego, czy to na czas letni czy zimowy, widziałem jak opiekunowie zegara – Profesor Zdzisław Mrugalski i Marek Górski, sprawdzają precyzyjnie jaką odchyłkę zegar w chwili przestawiania wykazuje, po czym... zatrzymują go zwykle na kilka sekund. Zegar jest tak ustawiony, że między kolejnymi wizytami opiekunów może on kilka sekund przyśpieszyć, a nie opóźnić w stosunku do czasu bieżącego.



Polecamy także:

Firma Czapek & Cie wraca do Polski! Wyjątkowy wieczór z Czapek Geneve oraz premiera modelu „Warszawianka” – relacja i zdjęcia
Firma Czapek & Cie wraca do Polski! Wyjątkowy wieczór z Czapek Geneve oraz premiera modelu „Warszawianka” – relacja i zdjęcia
Firma Czapek & Cie wraca do Polski z wyjątkową kolekcją zegarków. Wczoraj, tj. 31 maja 2017, miało miejsce niecodzienne wydarzenie - szwajcarska manufaktura zegarków Czapek & Cie oficjalnie powróciła na polski rynek po ponad 100 latach nieobecności. ...
TISSOT PRS 516 Automatic Small Second – recenzja
TISSOT PRS 516 Automatic Small Second – recenzja
Firma Tissot została założona w 1853 roku przez Charlesa-Félicien Tissot i jego syna Charles-Emile Tissot w szwajcarskim mieście Le Locle. Tissot zaprezentował pierwszy masowo produkowany zegarek kieszonkowy, jak również pierwszy zegarek kieszonkowy ...
Recenzja: DOXA GrandeMetre Blue Planet® Chronometer Automatic (D198RTE)
Recenzja: DOXA GrandeMetre Blue Planet® Chronometer Automatic (D198RTE)
Modele szwajcarskiej marki Doxa opisywaliśmy wielokrotnie. Mieliśmy także przyjemność testowania niektórych. Zamieściliśmy także artykuł o historii firmy, więc tym razem dzieje tego przedsiębiorstwa zarysuję jako wstęp tylko skrótowo. Powstanie przed ...
SŁAVA niejedno ma imię – o budzikach  Дружба,  Мир, Пионер, Слава…
SŁAVA niejedno ma imię – o budzikach Дружба, Мир, Пионер, Слава…
Na pewno wielu, a może i większość z nas pamięta charakterystyczne budziki noszące nazwy Slava, Mir, Drużba. Z pewnością są też tacy, którzy nakręcali je co wieczór, by następnego dnia wstawać punktualnie do pracy. Pewnie część z nas zapamiętała je z ...
Video recenzja: Balticus „Gwiezdny Pył” Automatic
Video recenzja: Balticus „Gwiezdny Pył” Automatic
Zapraszamy do obejrzenia video recenzji długo wyczekiwanego modelu „Gwiezdny Pył” młodej, polskiej marki Balticus.  Nasz redakcyjny kolega Adrian prezentował ten model w formie klasycznej recenzji kilka dni temu. Wówczas we wstępie do publikacji napi ...

Tagi:

REKLAMA

ZNAJDŹ NAS NA FACEBOOKU

REKLAMA

Junghans

PARTNER

Partner KMIZ

Kalendarium ewolucji mechanizmów

Kalendarium ewolucji mechanizmów

REKLAMA

Doxa

REKLAMA

Balticus

REKLAMA

Glycine

REKLAMA

Aerowatch

REKLAMA

Atlantic AtlanticAtlantic
Instagram

Zegarki i pasja na Instagramie

Podstrony producentów

Brand - Aerowatch
Brand - Alpina
Brand - Atlantic
Brand - Audemars Piguet
Brand - Aviator Swiss Made
Brand - Balticus
Brand - Bulova
Brand - Carl F. Bucherer
Brand - Certina
Brand - Chopard
Brand - Citizen
Brand - Czapek Geneve
Brand - Davosa
Brand - Doxa
Brand - Epos
Brand - Eterna
Brand - Glycine
Brand - Junghans
Brand - Longines
Brand - Maurice Lacroix
Brand - MeisterSinger
Brand - Movado
Brand - Omega
Brand - Orient
Brand - Oris
Brand - Polpora
Brand - Rado
Brand - Roamer
Brand - Schaumburg
Brand - Seiko
Brand - Steinhart
Brand - Tissot
Brand - Ulysse Nardin
Brand - Victorinox
Brand - Xicorr